Choć udziaÅ‚ odnawialnych źródeÅ‚ energii w miksie energetycznym Polski jest stosunkowo wysoki i roÅ›nie, to ten przyrost jest chaotyczny i nierównomiernie rozÅ‚ożony miedzy technologiami – wskazuje Forum Energii. Dodatkowo OZE potrzebujÄ… wsparcia magazynów energii, a zdaniem Wojciecha DÄ…browskiego, prezesa Fundacji SET, ten temat jest traktowany po macoszemu. Brak magazynów powoduje, że produkcja energii z OZE jest tymczasowo wyłączana, co oznacza marnowanie potencjaÅ‚u tych źródeÅ‚.
Jak wskazuje Forum Energii, w czerwcu br. ze źródeÅ‚ odnawialnych pochodziÅ‚o łącznie 44,2 proc. (5,7 TWh) wyprodukowanej energii elektrycznej. Jest to nie tylko najwiÄ™kszy miesiÄ™czny wolumen energii wyprodukowanej z OZE, ale także najwiÄ™kszy udziaÅ‚ zielonych źródeÅ‚ w miksie energetycznym w historii. WÅ›ród nich liderem sÄ… instalacje PV (46,1 proc. generacji OZE) i źródÅ‚a wiatrowe (39,9 proc.)
– Dzisiaj jest taka sytuacja w Polsce, że już prawie 40 proc. energii jest produkowane z odnawialnych źródeÅ‚, aczkolwiek sÄ… one niestabilne, a my potrzebujemy mieć pewność, że bÄ™dziemy dostawali w swoich gniazdkach, mówiÄ…c kolokwialnie, prÄ…d. Odnawialne źródÅ‚a energii potrzebujÄ… wsparcia, potrzebujÄ… budowy magazynów energii, bo o tym siÄ™ mówi zbyt maÅ‚o i magazynów energii siÄ™ nie buduje tyle, ile potrzeba. One sÄ… niezbÄ™dne do tego, aby przyjmowaÅ‚y energiÄ™ z odnawialnych źródeÅ‚ wtedy, kiedy ona nie jest potrzebna, i oddawaÅ‚y jÄ… do systemu wtedy, kiedy jest potrzebna. Uważamy, że ten obszar w energetyce jest traktowany nieco po macoszemu – mówi agencji Newseria Wojciech DÄ…browski, prezes zarzÄ…du Fundacji SET, byÅ‚y prezes PGE.
Jak wyjaÅ›nia raport Forum Energii „Transformacja energetyczna w Polsce. Edycja 2025”, wzrost generacji ze źródeÅ‚ odnawialnych wypiera z rynku nieelastyczne moce wÄ™glowe, co prowadzi do coraz czÄ™stszych przypadków ograniczania pracy OZE, wÅ‚aÅ›nie z powodu braku magazynów energii i elastycznego popytu. Ryzyko niezbilansowania systemu roÅ›nie, szczególnie przy rekordowym zapotrzebowaniu na moc w szczycie. Dlatego tak kluczowe jest postawienie nie tylko na rozbudowÄ™ OZE, lecz również na modernizacjÄ™ infrastruktury, rozwijania magazynów i wsparcia elastycznoÅ›ci po stronie odbiorców.
– Dzisiaj mamy takÄ… sytuacjÄ™, że czÄ™sto operator krajowy, Polskie Sieci Elektroenergetyczne, które sterujÄ… elektrowniami, sterujÄ… wytwórcami energii elektrycznej, ograniczajÄ… wytwórców energii z OZE. W sytuacji, kiedy energia nie jest potrzebna, na przykÅ‚ad w weekend, kiedy zaÅ›wieci mocniej sÅ‚oÅ„ce albo mocniej zawieje, energia nie jest potrzebna w systemie i wtedy operator wyłącza instalacjÄ™ OZE i po prostu marnuje nasz potencjaÅ‚, przede wszystkim Å›rodki finansowe, za które zapÅ‚aciliÅ›my wszyscy – tÅ‚umaczy Wojciech DÄ…browski. – Bo pamiÄ™tajmy o tym, że żeby wybudować źródÅ‚a odnawialne, my wszyscy musimy siÄ™ na to finansowo zrzucać z podatków, z innych funduszy. Nie po to budowaliÅ›my odnawialne źródÅ‚a energii, żeby dzisiaj je wyłączać i nie korzystać z energii z nich, dlatego niezbÄ™dne jest budowanie magazynów energii.
Jak zapewnia Ministerstwo Klimatu i Åšrodowiska, rozbudowa mocy i pojemnoÅ›ci magazynów to priorytety transformacji energetycznej, które majÄ… być wspierane przez rzÄ…d. Wiele zależeć bÄ™dzie jednak od przygotowywanych w Ministerstwie Rozwoju i Technologii przepisów budowlanych, które w dotychczas pokazanej wersji, w opinii ekspertów, mogÄ… zahamować inwestycje w magazyny energii, m.in. ze wzglÄ™du na zbyt daleko idÄ…ce restrykcje w zakresie koniecznych do speÅ‚nienia warunków do instalacji tego typu urzÄ…dzeÅ„ i wysokie koszty z tym zwiÄ…zane. W projekcie jest m.in. mowa o zakazie instalowania magazynów energii w miejscach przeznaczonych na pobyt ludzi czy naÅ‚ożeniu na inwestorów instalujÄ…cych maÅ‚e magazyny energii obowiÄ…zku zastosowania systemów detekcji i gaszenia.
– Dzisiaj OZE potrzebuje wsparcia magazynów energii, w okresie przejÅ›ciowym gaz, a docelowo energetyka jÄ…drowa, bo tylko ona nam zapewni stabilne dostawy energii, bezpieczeÅ„stwo energetyczne i suwerenność – podkreÅ›la prezes Fundacji SET. – ZakÅ‚adamy, że za 15–20 lat Polska bÄ™dzie miaÅ‚a kilka elektrowni jÄ…drowych, chociaż oczywiÅ›cie dzisiaj ten proces też zostaÅ‚ wyhamowany, bo jeÅ›li chodzi o elektrowniÄ™ budowanÄ… na Pomorzu, w Choczewie, to ona ma już na starcie trzy lata opóźnienia, a jeÅ›li chodzi o drugi projekt, który realizowaliÅ›my wspólnie ze stronÄ… koreaÅ„skÄ…, to on zostaÅ‚ caÅ‚kowicie zatrzymany.
Wyraża jednak nadziejÄ™, że decydenci w Polsce wrócÄ… do projektów budowy energetyki jÄ…drowej, która w przyszÅ‚oÅ›ci ma zapewnić nam stabilność dostaw energii w kontekÅ›cie zakoÅ„czenia eksploatacji elektrowni wÄ™glowych.
– Nie zapominajmy także o gazie, bo w okresie przejÅ›ciowym, czyli do czasu wybudowania elektrowni jÄ…drowych, on bÄ™dzie paliwem, które bÄ™dzie pomostem pomiÄ™dzy wÄ™glem a energetykÄ… jÄ…drowÄ…. Jest on paliwem dobrze nam znanym, technologia jest znana, nie jest droga, jest Å‚atwo sterowalna, a praca elektrowni gazowych jest elastyczna. My potrzebujemy dzisiaj elastycznych źródeÅ‚ wytwarzania energii, bo zmienia siÄ™ zapotrzebowanie w ciÄ…gu dnia i w weekendy – tÅ‚umaczy Wojciech DÄ…browski.
Jak podkreÅ›la, w procesie transformacji energetycznej trzeba mieć na uwadze cel, jakim jest utrzymanie konkurencyjnoÅ›ci gospodarki, zarówno polskiej, jak i unijnej. A kluczowym zagrożeniem sÄ… dla niej wysokie ceny energii. W opinii byÅ‚ego prezesa PGE do niekonkurencyjnych cel energii w UE przyczynia siÄ™ unijna polityka klimatyczna i nakÅ‚adane w zwiÄ…zku z niÄ… obciążenia na wytwórców energii elektrycznej.
– Dzisiaj z tym powinniÅ›my walczyć, to jest najwiÄ™ksze wyzwanie Unii Europejskiej, aby ten trend polityki klimatycznej, która jest tak restrykcyjna i dokrÄ™ca Å›rubÄ™ przedsiÄ™biorcom w UE, jednak odwrócić i patrzeć, co siÄ™ dzieje na Å›wiecie, bo na Å›wiecie ta polityka jest znacznie poluzowana – alarmuje ekspert.
Wskazuje m.in. na dziaÅ‚ania Donalda Trumpa i jego odwrót od polityki klimatycznej i powrót do eksploatacji wÄ™gla, ropy, czyli surowców, które pozwalajÄ… amerykaÅ„skiej gospodarce wzmocnić swojÄ… konkurencyjność, zwÅ‚aszcza w stosunku do Chin, najbardziej dynamicznie rozwijajÄ…cej siÄ™ gospodarki na Å›wiecie.
– Polska dzisiaj jest suwerenna, jest bezpieczna energetycznie, ale pamiÄ™tajmy o tym, że musimy myÅ›leć o przyszÅ‚oÅ›ci. Polskie źródÅ‚a energii, a także zasoby wÄ™gla, na którym dzisiaj Polska stoi, koÅ„czÄ… siÄ™. StÄ…d niezbÄ™dne jest budowanie energetyki jÄ…drowej, która w przyszÅ‚oÅ›ci zapewni nam suwerenność energetycznÄ… i konkurencyjność polskiej gospodarki, bo energetyka jÄ…drowa nie emituje CO2, a dzisiaj emisja CO2 jest zwiÄ…zana z podatkiem, który obciąża prawie w 50 proc. koszty energii w Polsce – podkreÅ›la prezes Fundacji SET.
