Co trzeci Polak odczuwa brak wiedzy w obszarze inwestowania, a tylko co piÄ…ty chciaÅ‚by pogłębić swojÄ… wiedzÄ™ na ten temat – wynika z badania „Poziom wiedzy finansowej Polaków 2025”. Ci, którzy na wÅ‚asnÄ… rÄ™kÄ™ szukajÄ… informacji i porad, coraz częściej siÄ™gajÄ… do blogów, portali, podcastów i wideo w internecie. Eksperci przestrzegajÄ…, że finansowych i inwestycyjnych porad udzielajÄ… nie tylko specjaliÅ›ci w danej dziedzinie, wiÄ™c potrzebna jest zasada ograniczonego zaufania.
Badanie „Czemu Polacy nie inwestujÄ…, tak jak by chcieli i mogli?”, zrealizowane przez dr hab. KatarzynÄ™ SekÅ›ciÅ„skÄ… dla GPW i Fundacji GPW, wskazuje, że co trzeci Polak regularnie oszczÄ™dza pieniÄ…dze, ale tylko co czwarty posiadacz oszczÄ™dnoÅ›ci w jakimÅ› stopniu je inwestuje. Dodatkowo najczęściej trzyma je w formie lokat lub kont oszczÄ™dnoÅ›ciowych (66 proc.), które nie sÄ… jednak instrumentami inwestycyjnymi. Dla porównania doÅ›wiadczenia zwiÄ…zane z posiadaniem akcji, jednostek TFI i obligacji skarbowych posiada 17–19 proc. badanych (w zależnoÅ›ci od instrumentu), a rachunek maklerski ma co 10. Polak. 33 proc. badanych deklaruje, że żeby zacząć inwestować, musieliby pogłębić swojÄ… wiedzÄ™ w tym zakresie.
Wspomniane już badanie Warszawskiego Instytutu BankowoÅ›ci i Fundacji GPW „Poziom wiedzy finansowej Polaków 2025” wskazuje z kolei, że inwestowanie to jeden z gÅ‚ównych obszarów, w którym Polacy zgÅ‚aszajÄ… brak wiedzy. Co trzeci badany ocenia swojÄ… wiedzÄ™ ekonomicznÄ… jako małą lub bardzo małą, a 37 proc. jako przeciÄ™tnÄ…. JednoczeÅ›nie tylko co piÄ…ty deklaruje, że chciaÅ‚by pogłębić swojÄ… wiedzÄ™ na ten temat. Wyzwaniem jest także faÅ‚szywa wiedza o finansach, gieÅ‚dzie i inwestowaniu, która może zagrażać mÄ…dremu zarzÄ…dzaniu pieniÄ™dzmi.
– Przestrzegam przed różnymi poradami, kiedy nie wiemy, czy osoba, która radzi, ma odpowiednie kompetencje. SÄ… oczywiÅ›cie osoby bardzo kompetentne, które udzielajÄ… porad, wiÄ™c zacznijmy od sprawdzenia wiarygodnoÅ›ci źródÅ‚a, kompetencji osób i wtedy podejmijmy decyzjÄ™, czy możemy siÄ™ opierać na tej informacji – podkreÅ›la w rozmowie z agencjÄ… Newseria prof. dr hab. Piotr Wachowiak, rektor SzkoÅ‚y GÅ‚ównej Handlowej w Warszawie.
Na przestrzeni ostatnich lat widać zmianÄ™ źródeÅ‚, z jakich Polacy czerpiÄ… wiedzÄ™ ekonomicznÄ…. Stale roÅ›nie popularność treÅ›ci internetowych. Z blogów i portali internetowych korzysta 62 proc. badanych (55 proc. w 2022 roku), a z podcastów i materiaÅ‚ów wideo w internecie – 27 proc. (19 proc. w 2022 roku).
– Trzeba podchodzić do tego bardzo odpowiedzialnie, żeby potem nie mieć pretensji, a ewentualnie tylko i wyłącznie do siebie. OstatecznÄ… decyzjÄ™ to my podejmujemy, musimy to robić w sposób bardzo odpowiedzialny i rozważny. Przestrzegam, jesteÅ›my przed wakacjami, nie bierzmy kredytów na wakacje, bierzmy je na inwestycje – mówi rektor SGH w Warszawie.
Badanie firmy badawczo-doradczej iKsync i Katedry Teorii Ekonomii Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie „Polak inwestor” wskazuje, że na inne źródÅ‚a wiedzy o inwestowaniu wskazujÄ… ci, którzy już to robiÄ…, i ci, którzy dopiero chcieliby zacząć. Inwestorzy najbardziej polegajÄ… na wÅ‚asnej wiedzy i autorskich analizach (55,4 proc.). NieinwestujÄ…cy oceniajÄ…cy jedno, najlepsze źródÅ‚o informacji wskazywali najpierw te internetowe: portal specjalistyczny oraz ogólny portal informacyjny – łącznie ponad poÅ‚owa wskazaÅ„. Rzadziej wybierali doradcÄ™ i porady znanych inwestorów.
Bez solidnych podstaw z zakresu finansów i inwestowania można jednak wpaść w puÅ‚apki. Eksperci radzÄ…, by nie podejmować decyzji pod wpÅ‚ywem emocji, a także uwzglÄ™dniać to, że oglÄ…dany przekaz może być reklamÄ… danego produktu czy instytucji. Jak podkreÅ›la rektor SGH, tu przede wszystkim krytyczne myÅ›lenie ma ogromnÄ… rolÄ™ do odegrania, dlatego ważniejsze jest podnoszenie Å›wiadomoÅ›ci Polaków, a nie wprowadzanie przepisów, które uregulujÄ… ten obszar.
– Regulacja wszystkiego nam nie zaÅ‚atwi, szczególnie że mówimy teraz raczej o deregulacji, że mamy za dużo różnych regulacji. WiÄ™c jednak powinniÅ›my ćwiczyć kompetencje podejmowania decyzji, analizowania informacji i zwiÄ…zanych z tym formuÅ‚owaniem wniosków. Bardzo ważna jest we wspóÅ‚czesnym Å›wiecie umiejÄ™tność krytycznego myÅ›lenia – ocenia dr hab. Piotr Wachowiak.
