Na funkcjonowanie biznesu negatywnie przekÅ‚ada siÄ™ inflacja, zwÅ‚aszcza w segmentach energetycznym i spożywczym, podbita przez COVID-19 i wojnÄ™ za naszÄ… wschodniÄ… granicÄ… oraz zwiÄ…zane z tym problemy z Å‚aÅ„cuchami dostaw. Na globalne spowolnienie gospodarcze przygotowujÄ… siÄ™ banki, które spodziewajÄ… siÄ™ zwiÄ™kszonego zapotrzebowania firm na kapitaÅ‚ obrotowy. – Jako Polska, jako gospodarka powinniÅ›my siÄ™ zachowywać elastycznie i starać siÄ™ wykorzystać obecnÄ… sytuacjÄ™ – mówi Jerzy KwieciÅ„ski, wiceprezes Banku Pekao SA. Pozytywny impuls dla polskiego biznesu może stanowić proces odbudowy ukraiÅ„skiej gospodarki.
– W ostatnich dwóch latach mieliÅ›my do czynienia z niespotykanym w okresie ostatnich kilkudziesiÄ™ciu lat procesem deglobalizacji. Zaczęło siÄ™ od konfliktu amerykaÅ„sko-chiÅ„skiego, ale w tej chwili inne problemy techniczne powodujÄ…, że Å‚aÅ„cuchy dostaw sÄ… coraz silniej przycinane i mamy do czynienia z nowymi trendami, a mianowicie z koncentracjÄ… tych Å‚aÅ„cuchów w miejscach dystrybucji, w miejscach, gdzie produkty i usÅ‚ugi sÄ… oferowane – mówi agencji Newseria Biznes Jerzy KwieciÅ„ski. – Z jednej strony możemy powiedzieć, że jest to niekorzystny wpÅ‚yw, bo on ogranicza wspóÅ‚pracÄ™ miÄ™dzynarodowÄ…, ale z drugiej strony uważam, że w tej trudnej sytuacji Polska i nasze firmy majÄ… swojÄ… szansÄ™ dlatego, że to oznacza przenoszenie pewnej produkcji do Europy Åšrodkowo-Wschodniej, również do Polski.
Ostatnie dwie dekady byÅ‚y okresem intensywnej globalizacji handlu. WejÅ›cie Chin do WTO (Åšwiatowej Organizacji Handlu) w 2001 roku przyczyniÅ‚o siÄ™ do dynamicznego rozwoju gospodarczego PaÅ„stwa Åšrodka i umożliwiÅ‚o im Å‚atwiejszy dostÄ™p do innych rynków, przede wszystkim zachodnich. Sytuacja ta spowodowaÅ‚a wzrost znaczenia handlu zagranicznego dla chiÅ„skiej gospodarki – w rekordowym 2006 roku odpowiadaÅ‚ on za prawie 65 proc. PKB tego kraju. PrzykÅ‚adowo w 2017 roku udziaÅ‚ ten wynosiÅ‚ 40 proc., natomiast udziaÅ‚ Chin w Å›wiatowym handlu ksztaÅ‚towaÅ‚ siÄ™ na poziomie 13,4 proc., co daÅ‚o temu krajowi trzecie miejsce po UE i USA. Z drugiej strony tanie dostawy z Chin obniżyÅ‚y globalne ceny towarów. CenÄ…, którÄ… Zachód pÅ‚aciÅ‚ za tÄ™ korzyść, byÅ‚ wyciek zachodnich technologii i budowanie dziÄ™ki tej wiedzy przez Chiny wÅ‚asnego know-how.
Etap ten zakoÅ„czyÅ‚a rozpoczÄ™ta za prezydentury Donalda Trumpa wojna handlowa miÄ™dzy Stanami Zjednoczonymi a Chinami, która za rzÄ…dów demokraty Joe Bidena tylko przybraÅ‚a na sile. Eksperci podkreÅ›lajÄ…, że konfrontacja byÅ‚a nieuchronna bez wzglÄ™du na to, jaka opcja polityczna stoi u steru na Kapitolu. Dodatkowo po wybuchu pandemii nastÄ…piÅ‚y zatory w globalnych Å‚aÅ„cuchach dostaw, co zresztÄ… także byÅ‚o spowodowane politykÄ… Chin, tzw. zero covid, czyli zamykaniem caÅ‚ych miast, portów, regionów bez wzglÄ™du na konsekwencje gospodarcze.
Pod koniec lutego dodatkowym czynnikiem odpowiadającym za nowy podział świata stała się inwazja Rosji na Ukrainę.
– WydawaÅ‚o siÄ™, że konflikt za naszÄ… wschodniÄ… granicÄ… bÄ™dzie przede wszystkim dotykaÅ‚ Europy i naszego regionu. Ale jego efekty sÄ… w tej chwili widoczne na caÅ‚ym Å›wiecie. Instytucje miÄ™dzynarodowe obniżajÄ… wskaźniki makroekonomiczne dotyczÄ…ce wzrostu gospodarczego, produkcji przemysÅ‚owej, handlu i to jest bezpoÅ›redni wynik wojny – mówi wiceprezes Banku Pekao SA. – Dodatkowo mamy szoki w niektórych sektorach, przykÅ‚adowo bardzo silny wzrost noÅ›ników energii, wrÄ™cz mówimy o kryzysie energetycznym, który dotyka przede wszystkim EuropÄ™. Mamy problem w sektorze żywnoÅ›ciowym dlatego, że te dwa kraje, które biorÄ… udziaÅ‚ w wojnie, sÄ… znaczÄ…cymi eksporterami na rynki Å›wiatowe.
MiÄ™dzynarodowy Fundusz Walutowy w ostatniej, październikowej prognozie ocenia, że globalny wzrost gospodarczy spowolni z 6 proc. w 2021 roku do 3,2 proc. w tym oraz do 2,7 proc. w 2023 roku. Z kolei inflacja w tym roku może siÄ™gnąć 8,8 proc., a do poziomu z ubiegÅ‚ego roku (4,7 proc.) zejdzie dopiero za dwa lata. Polska gospodarka, wedÅ‚ug MFW, zaliczy w kolejnych kwartaÅ‚ach mocne hamowanie – wzrost PKB obniży siÄ™ z 5,9 proc. w 2021 roku do 3,8 proc. w tym oraz do 0,5 proc. w 2023 roku.
– Firmy sÄ… dotkniÄ™te kryzysem zwiÄ…zanym ze wzrostem cen energii elektrycznej i noÅ›ników energii. To przekÅ‚ada siÄ™ na ich wiÄ™ksze potrzeby finansowe, potrzebujÄ… wiÄ™cej kapitaÅ‚u obrotowego i my – instytucje finansowe, banki – dostarczamy firmom tego kapitaÅ‚u. Natomiast przygotowujemy siÄ™ do spowolnienia gospodarczego w najbliższych kwartaÅ‚ach. To już bardzo silnie dotknęło segment mikro- i maÅ‚ych firm. Duże firmy jeszcze kontynuujÄ… swojÄ… dziaÅ‚alność gospodarczÄ…, budujÄ… zapasy, przygotowujÄ… siÄ™ na ten okres spowolnienia – informuje Jerzy KwieciÅ„ski.
Jak wynika z raportu banku, analizujÄ…cego wyniki finansowe firm za I póÅ‚rocze 2022 roku, firmy majÄ… za sobÄ… wprawdzie dość krótki, ale sprzyjajÄ…cy im okres postpandemicznego ożywienia, podczas którego mogÅ‚y gromadzić solidnÄ… poduszkÄ™ finansowÄ… na gorsze czasy. Jednak w ostatnich miesiÄ…cach motory popytowe dla biznesu wyraźnie tracÄ… na sile. SÅ‚abnie zarówno konsumpcja prywatna, inwestycje, jak i eksport.
– Uważam, że my jako Polska, jako gospodarka powinniÅ›my siÄ™ zachowywać elastycznie i nie tylko narzekać na to, co siÄ™ dzieje, ale starać siÄ™ tÄ™ sytuacjÄ™ wykorzystać. To robiÄ… polskie firmy, również polskie instytucje finansowe, takie jak nasz bank – ocenia wiceprezes Banku Pekao SA.
Takie sÄ… też wnioski z raportu Banku Pekao SA przygotowanego w październiku pt. „NajwiÄ™ksza odbudowa nowoczesnej Europy. Wyzwania zwiÄ…zane z powojennÄ… rekonstrukcjÄ… ukraiÅ„skiej gospodarki”. Dane zbierane na bieżąco przez KijowskÄ… Szkołę Ekonomii wskazujÄ…, że w pierwszych dniach wrzeÅ›nia 2022 roku straty materialne Ukrainy osiÄ…gnęły blisko 115 mld dol. NajwiÄ™ksze sÄ… w zakresie budynków mieszkalnych, szeroko rozumianej infrastruktury transportowej (drogi, linie kolejowe, dworce, magazyny, porty morskie i lotnicze) oraz przemysÅ‚u i usÅ‚ug biznesowych – łącznie w tych trzech kategoriach bezpoÅ›rednie szkody wojenne szacuje siÄ™ na blisko 93 mld dol.
Autorzy raportu szacujÄ…, że Polska może zyskać na odbudowie Ukrainy łącznie 32,5 mld zÅ‚ (dziÄ™ki realizacji impulsu popytowego zwiÄ…zanego z rekonstrukcjÄ… po bezpoÅ›rednich stratach wojennych). KorzyÅ›ci bezpoÅ›rednie ujawniÄ… siÄ™ przede wszystkim w pierwszej fazie rekonstrukcji Ukrainy – praktycznie od razu po zakoÅ„czeniu dziaÅ‚aÅ„ wojennych i osiÄ…gniÄ™ciu jakiejÅ› formy porozumienia dyplomatycznego.
KorzyÅ›ci poÅ›rednie z kolei bÄ™dÄ… rozÅ‚ożone równomiernie w czasie – wiele z nich wynikać bÄ™dzie z procesu konwergencji Ukrainy do krajów wyżej rozwiniÄ™tych i z kontynuacji integracji z UniÄ… EuropejskÄ…. Ten kanaÅ‚ oddziaÅ‚ywania odbudowy Ukrainy wiÄ…zaÅ‚by siÄ™ z łącznymi korzyÅ›ciami w wysokoÅ›ci 140–156 mld zÅ‚. OczywiÅ›cie bÄ™dÄ… one rozÅ‚ożone na wiele lat.
– Wspieramy polski przemysÅ‚, finansujemy polskie przedsiÄ™biorstwa, chcemy również pomagać im w odbudowie Ukrainy. Nasza gospodarka, nasze firmy bÄ™dÄ… miaÅ‚y dużą szansÄ™, żeby na tym skorzystać – wskazuje Jerzy KwieciÅ„ski.
Wiceprezes Banku Pekao SA byÅ‚ uczestnikiem debaty „War in Ukraine ant its impact on global economy”, jaka odbyÅ‚a siÄ™ podczas Krynica Forum 2022. Trzydniowe wydarzenie stanowiÅ‚o okazjÄ™ do dyskusji na istotne tematy gospodarcze, polityczne, energetyczno-klimatyczne, zdrowotne i spoÅ‚eczne. Organizatorem Forum byÅ‚ Instytut KoÅ›ciuszki.
